Pakistan: Lộ trình bãi bỏ kiểm soát giá xăng dầu vào tháng 6/2027 – Tín hiệu từ Ủy ban Định giá Dầu khí

Khi tôi ngồi ở hàng ghế phóng viên thể thao suốt 38 năm, tôi học được một điều: mọi cuộc cải cách lớn đều bắt đầu từ một cuộc họp kín mà không ai để ý. Hôm nay, câu chuyện không nằm trên sân quần vợt, mà nằm trong phòng họp của Ủy ban Định giá Dầu khí Pakistan – nơi vừa chốt lộ trình bãi bỏ kiểm soát giá xăng dầu vào tháng 6/2027. Bối cảnh: Pakistan đang vận hành theo cơ chế IFEM (Inland Freight Equalization Margin) – một công cụ điều tiết giá xăng dầu nội địa đã lỗi thời, tạo ra sự bóp méo thị trường. Ủy ban do Bộ trưởng Liên bang Ali Pervaiz Malik dẫn dắt, đang xem xét chuyển sang cơ chế giá theo thị trường. Đây không phải là một quyết định vội vàng – mà là một quá trình chuyển đổi kéo dài 3 năm, cho thấy sự thận trọng của một chính phủ đang đối mặt với áp lực từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và nhu cầu cải cách cơ cấu nền kinh tế. Điểm cốt lõi: Ủy ban đã thảo luận về việc thành lập quỹ bình ổn giá, nhưng nghiêng về phương án duy trì dự trữ nhiên liệu – một lựa chọn thiên về phía cung thay vì phía tài khóa. Điều này phản ánh một triết lý quản lý: thay vì bơm tiền để bù lỗ, hãy đảm bảo nguồn cung ổn định. Đồng thời, Ủy ban cũng xem xét sửa đổi phương pháp tính IFEM và cam kết OGRA (Cơ quan Quản lý Dầu khí) sẽ hoàn tất kiểm toán cho năm tài chính 2026 trước khi tiến hành bất kỳ bước tự do hóa nào. Góc nhìn phản trực giác: Nhiều người cho rằng bãi bỏ kiểm soát giá đồng nghĩa với việc giá xăng sẽ tăng vọt ngay lập tức. Nhưng dựa trên kinh nghiệm theo dõi các cuộc cải cách thị trường năng lượng của tôi, lộ trình 3 năm cho thấy chính phủ đang muốn tạo ra một cú hạ cánh mềm. Việc duy trì dự trữ nhiên liệu thay vì lập quỹ bình ổn là một tín hiệu quan trọng – họ đang chuẩn bị cho một thị trường có thể tự điều chỉnh, không phải một thị trường cần chính phủ can thiệp thường xuyên. Bài học rút ra: Câu chuyện giá xăng dầu Pakistan không chỉ là về kinh tế – nó là về nhịp điệu của cải cách. Giống như một trận đấu quần vợt kéo dài 5 set, người chiến thắng không phải là người đánh mạnh nhất, mà là người biết giữ nhịp. Pakistan đang chọn cách giữ nhịp: kiểm toán trước, sửa đổi phương pháp sau, rồi mới tự do hóa. Đó là một trận đấu dài hơi, và chúng ta chỉ mới ở game đầu tiên của set một.