Al-Ahli: Khi người ký hợp đồng với HLV Pušić không còn ở đó

Trong phòng họp báo trước vòng 7 Roshn Saudi Pro League, HLV Marino Pušić của Al-Ahli không nói về Al-Hazem. Ông nói về sự bất ổn. Với một người theo dõi bóng đá hơn năm mươi năm như tôi, đó là điều đầu tiên đáng để ghi lại. Các HLV hiếm khi tự nguyện mở miệng về những rạn nứt bên trong. Khi họ làm điều đó, âm thanh ấy vang lên như một sự chuẩn bị hơn là một lời cầu cứu.

Ba trận thua trong sáu vòng đầu là điều không thể bào chữa bằng bất kỳ lời văn nào. Nhưng chi tiết đáng chú ý hơn lại nằm ở một góc khuất mà ít người để ý: giám đốc thể thao, người đã ký hợp đồng với Pušić, đã bị sa thải. Người bảo trợ của ông không còn ngồi trong tòa nhà đó nữa.

Al-Ahli không gặp khủng hoảng tài chính. Họ gặp khủng hoảng quyền lực — và trong bóng đá hiện đại, quyền lực mới là thứ quyết định sự sống còn của một HLV.

Ở một câu lạc bộ nằm trong nhóm được Quỹ Đầu tư Công Saudi Arabia (PIF) hậu thuẫn, tiền chưa bao giờ là vấn đề. Thứ hao mòn ở đây là hành lang, là phòng họp, là những quyết định không được đưa ra đúng lúc. Việc sa thải một giám đốc thể thao không phải là một tín hiệu tài chính. Đó là một tín hiệu chiến lược. Và người đầu tiên cảm nhận dư chấn của nó luôn là vị HLV — người được ký bởi bộ máy cũ, người đang đứng trên nền đất do người khác đổ.

Câu chuyện ở đây xoay quanh một đội bóng mất phương hướng lãnh đạo, hơn là một đội bóng hết tiền. Ở tình thế ấy, vị trí của Pušić trở nên mong manh theo cách mà không một bản hợp đồng nào có thể bảo vệ nổi.

Về mặt kết quả, bức tranh không hề đẹp. Ba thất bại trong sáu trận là tỷ lệ thua 50%. Cần công bằng mà nói, lịch thi đấu không hoàn toàn dễ chịu: Al-Ahli đã gục trước Al-Hilal, một trong những thế lực hàng đầu của giải, và trước cả Al-Qadsiah lẫn Al-Khaleej. Nhưng chính hai cái tên sau mới là điều đáng lo. Trong một giải đấu mà nguồn lực được tập trung cao độ, đánh rơi điểm trước những đối thủ bị đánh giá thấp hơn là kiểu sai lầm khiến các HLV mất ghế nhanh nhất.

Điều tôi luôn chú ý khi theo dõi các trận đấu của Al-Ahli mùa này là khoảng cách giữa những gì họ trình diễn và những gì bảng tỷ số ghi lại. Pušić nói rằng "những con số không phản ánh đúng" màn trình diễn trên sân khách của đội. Ông có thể đúng. Nhưng khi một HLV bắt đầu tranh cãi với dữ liệu thay vì với kết quả, đó thường là dấu hiệu cho thấy các chỉ số nền tảng — như xG hay xGA — không hề ủng hộ ông.

Vấn đề là bài viết không cung cấp bất kỳ số liệu quá trình nào. Không có xG. Không có PPDA. Không có tỷ lệ kiểm soát bóng. Và cũng không có một chi tiết chiến thuật cụ thể nào: không sơ đồ, không cách gây áp lực, không mô hình triển khai. Triết lý "tấn công nhưng phải giữ cân bằng" mà ông nói ra là một giá trị phổ quát, không phải một hệ thống có thể mô tả. Đó là ngôn ngữ của người quản lý truyền thông, không phải của một nhà cầm quân đang tiết lộ bài vở.

Việc ông nhấn mạnh hai trận thắng sân khách tại King's Cup cũng đáng để nhìn lại. Cúp là một bối cảnh thi đấu và xoay tua hoàn toàn khác so với giải vô địch quốc gia. Dùng thành tích cúp để chứng minh năng lực sân khách, trong khi thành tích sân khách ở giải quốc nội nằm trong chuỗi ba thất bại, là một thao tác chọn lọc bằng chứng quen thuộc. Nó cho thấy người nói đang cố gắng chọn ra phần dữ liệu có lợi nhất.

Tôi từng viết rằng trái bóng không nhớ ai từng sút, chỉ nhớ những cung bậc cảm xúc quanh nó. Ở Al-Ahli lúc này, cảm xúc đang bị chia đôi: một bên là niềm tin mong manh của ban lãnh đạo, một bên là sự kiên nhẫn đang cạn dần của khán đài. Giữa hai bên ấy, Pušić đứng một mình. Và có lẽ ông biết điều đó rõ hơn ai hết.

Đây là điểm phản trực giác mà tôi muốn dừng lại. Người ta thường đọc một tuyên bố "ban lãnh đạo tin tưởng tôi" như một dấu hiệu an toàn. Nhưng trong bóng đá, những tuyên bố công khai về sự ủng hộ thường tỷ lệ nghịch với sự an toàn thật. Khi một HLV phải nói to rằng mình được tin tưởng, thường là vì sự tin tưởng ấy đang bị đặt dấu hỏi. Và khi ông ấy tự thừa nhận câu lạc bộ "bất ổn", ông ấy đã chủ động nắm lấy câu chuyện — để nếu kết quả xấu đi, người ta biết rằng đó là cơn bão, chứ không phải người lái.

Mẫu sáu trận quá nhỏ để kết luận. Không có dữ liệu quá trình, mọi dự đoán về sự hồi sinh hay sụp đổ đều chỉ là phỏng đoán. Nhưng có một điều chắc chắn: trận gặp Al-Hazem ở vòng 7 đã vượt ra khỏi khuôn khổ một trận đấu bình thường. Nó là một van xả áp. Một kết quả tích cực sẽ tạm thời củng cố vị trí của Pušić. Một thất bại sẽ biến cuộc trò chuyện về tương lai của ông thành một cuộc tranh luận công khai không thể đảo ngược.

Câu chuyện này nhắc tôi nhớ đến một điều tôi học được sau nhiều năm đứng trong các đường hầm sân vận động: số phận của một HLV hiếm khi được quyết định bởi chiến thuật. Nó được quyết định bởi việc ông còn ai đứng sau lưng. Pušić đã đánh mất người đó. Điều còn lại với ông là giành lại nó bằng kết quả — công việc cô đơn nhất trong bóng đá.

Nếu tôi có thể gửi một lời đến những người đang điều hành Al-Ahli, đó sẽ là điều này: một câu lạc bộ không được xây từ những bản hợp đồng lớn, mà từ những quyết định nhất quán trong im lặng. Sa thải một giám đốc thể thao có thể chỉ là một dòng trong biên bản họp. Nhưng với người đứng trên đường biên, đó là cả một mùa đông dài. Câu chuyện về Pušić sẽ không kết thúc ở Al-Hazem. Nó chỉ vừa bắt đầu được viết.